Inleidende teksten, bewerkingen en foto's van gerechten zijn eigendom van Coquinaria en mogen niet zonder toestemming en bronvermelding worden overgenomen.
All text and pictures of
dishes are the intellectual property of Coquinaria and should not be reproduced
without permission and acknowledgement.
About the first part of the convolute. The first
volume is written by one hand (a), with some small exceptions. In recipe 1.40
the last word ("hant") is repeated in a different hand (hand w).
Recipe 1.42a is written in yet another hand (hand v). From page 30 onwards the
recipe titles are written in another, very ungainly hand (hand x).
Transcription
problems
Hand a has some letters which are difficult to discern from one another. The
difference between the Dutch "ij" and "y" is very difficult
to see. Sometimes "ij" is topped by two dots, but often not. In making
this transcription I have decided to let the position of the letter
"j" (vertical or diagonal) make the difference.
and
are transcribed as
"ij",
as
"y". Braekman also reads
as "y" in the word "eys", but that is the letter
"x" (so: "exs", an abbreviation of
"edicks" = vinegar). From recipe 29 on this misreading does not
occur anymore.
Another problem presents itself in the word "daer" (= there):
(p.3, r.4). This is mostly written as
(p.3, r.12). Should this be "dair", or has the upper part of the
letter "e" vanished in the speed of writing? In the transcription I
have chosen "dair" if the line of the doubtful "e" was
practically vertical. In
(p.3, r.22) the reading is obviously "dair".
The edition.
The edition is in three columns. The middle column contains the Middle Dutch
text in diplomatic form, i.e. it has the same use of capitals, interpunction,
abbreviations (transcripted in italic) and the breaking off of
lines. However, there will be no paleographical or codicological
commentary. The place for that is a printed edition.
In the lefthand column is a translation in modern Dutch, in the righthand column
you find a translation in English. The translations are working translations,
not the definitive versions. I have decided to add them anyway, to make the
medieval text more accessible. The translations do not follow the syntax of the
original to the letter, to be more easily read. Because this is not an
annotated edition, I have not offered any arguments in the choice of specific
translations. In a printed edition I will go more deeply into the meaning of
individual words. In the mean time I wellcome suggestions or differing opinions
anyone has to offer (Contact)
The meaning of some Middle Dutch words remains unclear. These words are marked with
(?) in the translation.
In some places I will add a very short commentary, when a translation is not
possible, or the used Middle Dutch word unknown, or used in an unknown capacity.
Sometimes I differ with Braekman on how a word should be translated. For the
most part I have not marked these differences in the edition, these will be
mentioned later in the glossary.
An example of hand a in vol.1 of ms KANTL Gent 15, from
page 13 (recipe 1.34).
Below you find a list
of the recipes of Volume One of manuscript KANTL Gent 15. As in the
edition, there are three columns, from the left with modern Dutch, Middle Dutch and
English recipe titles, with links to the recipe in question. The links appear
only in the column in the middle. Because the translations appear right next to
the original text, this must be sufficient.
The English translation was made by myself. I am Dutch, not a native speaker
of the English language. If you find any mistakes in spelling, grammar or used
terminology, please let me know, that I can correct these mistakes. Thank you.
Over
het eerste deel van het convoluut. Het eerste deel is in
één hand geschreven (hand a), met enkele kleine uitzonderingen. In recept 1.40
wordt het laatste woord ("hant") herhaald in een andere schrijfhand
(hand w). Recept 1.42a is door weer een andere hand geschreven (hand v). Vanaf p.30 zijn de recepttitels in een andere,
erg onbeholpen hand geschreven (hand x).
Transcriptieproblemen
Hand a heeft een aantal moeilijk te onderscheiden letters. Zo is het bijna
onmogelijk verschil te maken tussen "ij" en "y". Een
enkele keer staan er boven de "ij" twee puntjes, vaak niet. Ik heb me
in de transcriptie laten leiden door de stand van de "j":
en heb ik als
"ij" getranscribeerd, als
"y". Braekman leest
óók als "y" in het woord "eys", m.i. is dat een
"x" (dus "exs", een verkorting van
"edicks"). Vanaf recept 29 gebruikt Braekman de correcte lezing
voor deze letter.
Een ander probleem is het woordje "daer":
(p.3, r.4). Regelmatig staat er
(p.3, r.12). Moet er dan "dair" gelezen worden, of is in de snelheid
van het schrijven het bovenste deel van de "e" weggevallen? In de
transcriptie heb ik gekozen voor "dair" als het streepje van de
twijfelachtige "e" vrijwel rechtop staat. In
(p.3, r.22) staat er vrijwel zeker "dair".
De editie.
De uitgave is in drie kolommen. In het midden is het diplomatisch afschrift van
de tekst, dat wil zeggen dat de tekst is overgenomen zoals deze in het
handschrift staat, met dezelfde hoofdletters, interpunctie, afkortingen (die
zijn in cursief schrift weergegeven) en regelafbreking. Echter,
paleografisch en codicologisch commentaar ontbreekt. In een gedrukte editie zal
dit wel verschijnen.
De linkerkolom bevat een vertaling in modern nederlands, de
rechterkolom een vertaling in het engels. De vertalingen zijn
"werkvertalingen", ze zijn nog niet definitief. Ik heb toch besloten
ze erbij te zetten, om de toegankelijkheid van de tekst te vergroten. De vertalingen wijken in zinsconstructie af
van het origineel, om de leesbaarheid te vergroten. Het zijn geen
letterlijke vertalingen, maar ze geven wel zoveel mogelijk de inhoud van de tekst weer.
Omdat dit geen geannoteerde editie is, is er geen argumentatie voor het kiezen
voor een bepaalde vertaling. In een gedrukte editie wordt meer op
woordverklaringen ingegaan. Ondertussen houd ik mij aanbevolen voor andere
meningen (Contact)
.
Van sommige middelnederlandse woorden is de betekenis niet duidelijk. Daar staat
een (?) achter in de vertaling.
Bij enkele termen zal wel een beknopte aantekening komen, als een vertaling
niet mogelijk is, of de term onbekend is. Op een aantal plaatsen vertaal een
woord anders dan Braekman in zijn noten aangeeft. Dit wordt hier meestal niet
verantwoord, maar zal later in het glossarium aan de orde komen.
Een voorbeeld van hand a in deel 1
van ms KANTL
Gent 15, van p.13 (recept 1.34).
Hieronder volgt een lijst van de
recepten in het eerste deel van ms KANTL Gent 15, net als de editie in drie kolommen (resp.
Nederlands, Middelnederlands en Engels) met links naar de betreffende
tekst. Alleen de middelste kolom heeft een link. Omdat de vertalingen ernaast
zijn afgedrukt is dat voldoende.
This page was updated on
19-07-09.
(day-month-year)
Inleidende teksten, bewerkingen en foto's van gerechten zijn eigendom van Coquinaria en mogen niet zonder toestemming en bronvermelding worden overgenomen.
All text and pictures of dishes are the intellectual
property of Coquinaria and should not be reproduced without permission and
acknowledgement.
and 
are transcribed as
"ij", 
as
"y". Braekman also reads
as "y" in the word "eys", but that is the letter
"x" (so: "exs", an abbreviation of
"edicks" = vinegar). From recipe 29 on this misreading does not
occur anymore.
(p.3, r.4). This is mostly written as
(p.3, r.12). Should this be "dair", or has the upper part of the
letter "e" vanished in the speed of writing? In the transcription I
have chosen "dair" if the line of the doubtful "e" was
practically vertical. In 
(p.3, r.22) the reading is obviously "dair".
